DOKTORA SOR
1000 sola karakterler
Çikolata Kisti Hakkında Çok Sorulanlar
Çikolata kisti nedir?
Çikolata kistinin adı tatlı gibi gözüküyor fakat öyle değil. Çikolata kistinin tıptaki adı endometriozistir. Çikolata kistinin nasıl oluştuğunu açıklayacak olursak, her bayan belirli zamanlarda âdet kanaması görüyor. Bu kanamalar sırasında kanamanın birazı endometrioz denilen yere gidiyor. Eğer kişinin vücudu da uygunsa bu içeri giden kan hücreleri yumurtalıklara tutunarak çikolata kisti dediğimiz şeyi oluşturuyor. Aynı zamanda endometriozis hastalığı sadece kist yapmıyor diğer organlarda da hastalık yapabiliyor.

Çikolata kistinin belirtileri nelerdir? Erken fark edilirse önüne geçilebilir mi?
Çikolata kistleri âdet zamanları çok şiddetli ağrı yapabiliyor. Her âdet sancısı çikolata kisti ile alakalı olmayabilir fakat sancının şiddeti çok büyükse ve sürekli ağrı kesici almak zorunda kalıyorsanız, sosyal yaşantınızı büyük ölçüde etkiliyorsa bunu önemsemek gerekiyor. Bu hastalıktaki en büyük şikâyet âdet döneminde görülen ağrılardır. Özellikle genç kızlarda şiddetli ağrı görüldüğünde aile büyükleri tarafından evlendiğinde geçer deniliyor. Fakat sancılar gerçekten genç kız için dayanılmaz bir hale geliyor ve sosyal yaşantısının etkiliyorsa bir jinekoloğa gitmekte fayda var. Eğer erken yaşta bu hastalık fark edilirse ağrıyı geçiştirecek tedaviler uygulanabilir, çocuk sahibi olmak isteyen bir kişide görülüyorsa tedavi yöntemi değiştirilebilir.

Çikolata kistleri neden oluşur? Genetik faktörler rol oynuyor mu?
Genellikle hastalara sorduğumuz ilk sorulardan bir tanesi de bu soru. Annenizde, anneannenizde ya da kız kardeşiniz de bu hastalık var mı? Sorusunu hastaya yöneltiyoruz. Aynı zamanda bu sadece genetik faktörle olan bir şey değil, bağışıklık sisteminiz ile de alakalı. Endometriozisin oluşması için bağışıklık sisteminizin de izin vermesi lazım.

Âdet sancılarını ağrı kesici ile durdurarak bu hastalığa zemin hazırlamış oluyor muyuz?
Amerika’daki bir çalışmaya göre çikolata kisti hastalığının 8 yıl geç konulduğu saptanmış. Bayanların âdet sancıları var ve komşusundan, arkadaşından ağrı kesici istiyor. Her âdet zamanı bu şekilde ilaçlarla ağrıyı baskılıyor doktora gitmiyor. İleride çocuk sahibi olmak istediğinde ya da artık ağrı kesiciler de fayda etmediğinde kişi doktora geliyor ve çikolata kistinin varlığı görülüyor. Endimetriozis ilerleyen bir hastalıktır. Erken zamanda fark edilirse daha kolay şekilde tedavi edilebilir fakat ilerleyen zamanlarda bu hastalık bağırsaklara ya da idrar yollarına kadar ilerleyebilir. Bu yüzden bir bayan bu yönden şikayetleri olduğunda bir jinekoloğa ya da kadın doğum uzmanına gitmelidir.

Çikolata kistleri kısırlık yapar mı?
Çikolata kistleri kısırlığın sebeplerinden bir tanesidir. Yumurtalık kanallarını tıkayarak yumurtalıkların çalışmamasına sebep olabiliyor, yumurtanın döllenmesine engel olabiliyor ya da yumurtaların tutunmasını engelleyebiliyor. Dolasıyla pek çok faktör ile çocuk sahibi olmayı engelleyebiliyor.

Çikolata kistleri için ameliyat olunduğunda yumurtalıklara zarar gelir mi?
En çok endişe edilen durumlardan biri bu. Ben ameliyat olursam yumurtalıklarımı kaybeder miyim ya da yumurtalıklarıma zarar gelir mi diye soran kişi sayısı oldukça fazla. Hastamıza ise şöyle söylüyoruz: durumu değerlendiriyoruz, eğer bir ameliyat gerekiyorsa yumurtalığı koruyucu bir ameliyat yapıyoruz. Mutlaka kapalı ameliyat tekniğini öneriyoruz ki mümkün olduğunda daha hassasiyetle yumurtalık korunarak bir işlem yapılsın.

Çikolata kistleri diğer kistler gibi kendi kendine patlayabiliyor mu?
Bir kistin patlaması kolay değil fakat çikolata kistlerinin zaman zaman içeriği boşalıp çok daha şiddetli ağrılar yaptığı durumlar olabiliyor.

Çikolata kistleri ilaç ile tedavi edilebilir mi?
İlaçla tedavi yöntemi de mevcut fakat ilaç tedavisi daha çok ağrı üzerine yapılan bir yöntemdir. Hastanın ağrısı varsa ve çocuk isteği gibi bir durumu yoksa o zaman doğum kontrol hapları gibi haplar ile baskılayarak ağrıyı azaltabiliriz. Tabi bir de ileride çocuk sahibi olmak isteyen hastalar doğum kontrol ilaçlarını doğurganlıklarını azaltacak düşüncesi ile kullanmıyor fakat bu ilaçlar kesinlikle doğurganlığı etkilemezler.

Çocuk sahibi olmak isteyenlerde durum biraz daha farklı. Bu kişilere doğum kontrol hapı veremeyiz çünkü zaten çocuk sahibi olmak istiyor. Bu tür hastalarda ameliyatı daha ön planda tutuyoruz. Tabi ameliyata karar verirken de pek çok kritere dikkat etmek gerekiyor.

Ameliyat olacak bayanlara ne önerirsiniz?
Özellikle anneler biraz daha endişeli, acaba kızımın durumu ne olacak çocuk sahibi olabilecek mi gibi sorular soruyorlar. Sonuçta biliniyor ki, iyi yönetilirse tedbirler alınırsa bir sürü çözüm var. Çikolata kisti ilerde çocuk sahibi olmayı engeller diye bir kavram yok. Eğer bir ameliyat söz konusu ise bizim istediğimiz, ameliyat olacaksa 1 defa ameliyat olsun ilerde bu sıkıntıları tekrar çekmesin arzusudur. Bu yüzden işinde uzman kişilere gitmeleri gereklidir.

Doğum kontrol hapları zararlı mıdır?
Doğum kontrol hapları sadece doğum kontrol için verilmiyor. Doğum kontrol hapları ile rahim kanseri, yumurtalık kanseri risklerini, âdet kanaması aşırı olan kişilerde âdet kanamasını azaltılabilir.  Aynı zamanda doğum kontrol hapları hormon dengesizliği olan kişilerde ya da sivilceleri ile baş edilemeyen hastalarda da kullanılabiliyor. Pek çok sebep ile doğum kontrol hapı verilebilir. Bunların hepsindeki temel endişe doğum kontrol hapı kullanmak ilerde çocuk sahibi olmayı engeller mi veya şansını düşürür mü sorusudur. Her zaman söylediğimiz gibi şimdide söylüyorum böyle bir şey söz konusu değildir.

Çikolata kisti ameliyatına karar verildiğinde hastayı nasıl bir süreç bekliyor?
Hastaya göre yaklaşım ve tedavi yaptığımız için hastanın şikâyeti büyük önem taşıyor. Hastalığı tamamen ortadan kaldıracak bir teknoloji yok. Çünkü hastalığın sebebi adet görmekten kaynaklanıyor. Bazı hastalar ameliyat olduktan sonra her şeyin düzeleceği düşüncesi giriyor. Fakat böyle bir garantisi yok. Çünkü hasta âdet görmeye devam ettiği sürece bir endimetriozis veya çikolata kisti görülebilir. Eğer iyi bir cerrahi işlem yapılırsa tekrarlama şansı azalıyor aynı zamanda bu cerrahinin üzerine doğum kontrol hapı da ilave edersek tekrarlama oranı neredeyse %5’in altına kadar çekilebiliyor. Eğer kistin olduğu hasta hemen çocuk sahibi olacak ise doğum kontrol hapı vermiyoruz ve hemen çocuk sahibi olmalarını söylüyoruz. 6 aylık bir süre de doğal yollar ile gebelik elde edilebiliyorsa bir sorun yoktur. Fakat bu süre içerisinde bir gebelik elde edilemiyorsa o zaman hastamızı tekrar testlere sokuyoruz. Eğer sorun yumurtalıklardaysa yumurtalık geliştirici bir ilaç verebiliriz, bir aşılama yapabiliriz veya tüp bebek tedavisine başlayabiliriz.

Eğer 6 ay içinde normal yolla bir gebelik elde edilemiyorsa tüp bebek konusu nerede devreye giriyor?
Hastanın yaşını, kaç yıldır çocuk istediğini, eşinin sperm durumunu, yumurtalık rezevrlerini değerlendirerek bir karar veriyoruz. Bazen çikolata kisti için ameliyata alıyoruz bazen de direk tüp bebeğe alıyoruz. Tüp bebek tedavisi bu tür hastaların tedavisi skalasında var. Dolasıyla bazı hastalarımız ameliyat sonrasında kendiliğinden hamile kalıyor, bazılarına basit bir yumurta geliştirici ilaç veriyoruz, bazılarına aşılamayla destek oluyoruz bazı hastalarda da tüp bebek yapmak zorunda kalıyoruz.

Evli olmayan hastalarımız ameliyat olacak ise şu şekilde bir önerimiz oluyor: Ameliyatta yumurtalıklarınızda bir sorun olmaması için yumurtalarınızı alalım donduralım daha sonrasında evlendiğinizde çocuk yapmayı hedeflediğinizde tüp bebek tedavisine başlayalım diyoruz. Eğer hasta kabul ederse önce yumurtaları topluyoruz daha sonrasında ise ameliyatı gerçekleştiriyoruz.  Çünkü her zaman olmasa da bazen yumurtalık rezervi çok düşüyor ve yumurta cevabı azalabiliyor.

Konu Videosu

  • İZMİR: Şair Eşref Bulvarı 1408 Sok. Meriç Ap. No.7 K.2 D.5 Alsancak / İzmir
    İzm: (0232) 464-2055 - (0530) 877-1057
    İst: (0536) 828-2490
    Whatsapp: (0536) 828-2490

SOSYAL MEDYA
Sosyal medya hesaplarımız üzerinden videolarımızı izleyebilir, dilerseniz sorularınızı bizimle paylaşabilirsiniz.